Ultrazvučna dijagnostika
Ultrazvuk štitne žlijezde Banja Luka – čvorovi, TI-RADS i nalaz odmah
Ultrazvuk štitne žlijezde je pregled vrata kojim ljekar vidi veličinu i građu štitne žlijezde i otkriva čvorove i ciste. Tokom pregleda provjeravaju se i limfni čvorovi na vratu, pa se pregled često zove i ultrazvuk vrata. U Preventiva Medical u Banjoj Luci pregled radi dr Tanja Iličić, priprema nije potrebna, a pisani nalaz dobijate odmah nakon pregleda.
Pregledi i cijene
- nije potrebna, ne dolazi se natašte10–15 minuta40 KM
Ljekar
TIDr Tanja Iličić
Kako štitna žlijezda radi ne vidi se ultrazvukom, nego analizama krvi, pa se nalaz uvijek tumači zajedno s njima. Termin zakazujete na 066 755 755. Ostale vrste pregleda opisane su na stranici ultrazvučna dijagnostika u Banjoj Luci, a cijene su u cjenovniku.
| Priprema | Trajanje | Nalaz | Cijena |
|---|---|---|---|
| nije potrebna, ne dolazi se natašte | 10–15 minuta | odmah nakon pregleda | 40 KM |
Šta pokazuje ultrazvuk štitne žlijezde
- Veličinu – da li je žlijezda uvećana (guša) ili smanjena; svaki režanj se mjeri posebno, pa se promjene mogu pratiti.
- Građu tkiva – neujednačen izgled često se vidi kod Hašimotovog tireoiditisa i drugih upala.
- Čvorove i ciste – broj, veličinu i izgled; ciste su najčešće bezazlene.
- Protok krvi – kolor dopler pokazuje prokrvljenost; pojačan protok viđa se kada žlijezda radi previše, na primjer kod Grejvsove bolesti.
- Limfne čvorove vrata – njihovu veličinu i izgled.
Ultrazvuk ili analize hormona
Za potpunu sliku o štitnoj žlijezdi potrebna su oba pregleda, jer svaki odgovara na drugo pitanje.
| Ultrazvuk | Analize krvi (TSH, FT4, antitijela) |
|---|---|
| pokazuje kako žlijezda izgleda: veličinu, građu, čvorove i ciste | pokazuju kako žlijezda radi: da li luči previše ili premalo hormona i da li postoji autoimuna upala |
Štitna žlijezda može raditi uredno, a imati čvor, ali može i izgledati uredno, a lučiti premalo hormona. Hormone štitne žlijezde možete provjeriti u laboratoriji.
Čvorovi na štitnoj žlijezdi i TI-RADS
Čvorovi na štitnoj žlijezdi su vrlo česti: u nekim starosnim grupama ultrazvuk ih pokaže kod više od polovine odraslih, a velika većina je dobroćudna. Ljekar procjenjuje veličinu čvora, sastav, oblik, granice i sitne naslage kalcijuma.
Na osnovu tih osobina čvor u nalazu dobija TI-RADS kategoriju, na primjer po američkom ACR ili evropskom EU-TIRADS sistemu. Što je kategorija viša, to čvor ima više osobina koje traže pažljiviju procjenu.
Da li je potrebna punkcija tankom iglom, odnosno uzimanje uzorka ćelija, zavisi od kategorije i veličine čvora. Većina čvorova se samo prati kontrolnim ultrazvukom, a poređenje s prethodnim nalazom pokazuje da li čvor raste.
Kada se radi ultrazvuk štitne žlijezde
- otok ili kvrga na prednjoj strani vrata;
- osjećaj pritiska, otežano gutanje ili promuklost koja dugo ne prolazi;
- poremećen TSH ili FT4 ili povišena antitijela na štitnu žlijezdu;
- čvor slučajno uočen na drugom pregledu, na primjer na CT-u ili ultrazvuku krvnih sudova vrata;
- praćenje ranije otkrivenih čvorova ili Hašimotovog tireoiditisa;
- rak štitne žlijezde u porodici ili zračenje glave i vrata u djetinjstvu.
Kod tegoba koje upućuju na poremećen rad žlijezde, kao što su lupanje srca, drhtanje ruku, nagla promjena težine, umor ili osjećaj hladnoće, prvo se rade analize krvi, a ultrazvuk ih dopunjuje.
Priprema i tok pregleda
Priprema nije potrebna: možete jesti, piti i uzeti redovne lijekove, uključujući terapiju za štitnu žlijezdu. Skinite ogrlicu i obucite odjeću koja ne pokriva vrat.
Ležite na leđima s jastukom ispod ramena, tako da je glava blago zabačena, a ljekar pomjera sondu uz gel po prednjoj strani vrata. Pregled obično ne boli i traje 10 do 15 minuta. Ponesite posljednje nalaze hormona i ranije nalaze ultrazvuka.
Kada stiže nalaz
Pisani nalaz dobijate odmah nakon pregleda. Ako nalaz ili hormoni pokažu odstupanje, ljekar preporučuje kontrolu, punkciju ili pregled endokrinologa, koji radi i u našem centru.
Česta pitanja
Da li se na ultrazvuk štitne žlijezde dolazi natašte?
Ne. Za ultrazvuk štitne žlijezde nije potrebna nikakva priprema: možete jesti, piti i uzeti redovne lijekove. Natašte se dolazi samo ako istog dana radite i analize krvi za koje je to potrebno, na primjer šećer ili masnoće, pa to recite pri zakazivanju.
Šta znači TI-RADS 3 u nalazu?
TI-RADS 3 označava čvor niskog rizika, s osobinama koje su najčešće dobroćudne. Po američkom ACR sistemu punkcija se savjetuje kod takvog čvora od 2,5 cm i većeg, a praćenje od 1,5 cm; po evropskom EU-TIRADS sistemu punkcija se razmatra kod čvora većeg od 2 cm. Konačnu preporuku daje ljekar.
Koliko često treba kontrolisati čvor na štitnoj žlijezdi?
Zavisi od kategorije i veličine čvora. Kod čvorova niske sumnje kontrolni ultrazvuk obično se radi nakon 12 do 24 mjeseca, a kod sumnjivijih ranije, prema preporuci ljekara. Ako čvor naglo raste ili se pojave promuklost i otežano gutanje, pregled treba uraditi ranije od planiranog.
Da li ultrazvuk pokazuje Hašimoto?
Ultrazvuk može pokazati promjene tipične za Hašimotov tireoiditis: neujednačeno, tamnije tkivo i ponekad promijenjenu veličinu žlijezde. Dijagnoza se ipak postavlja zajedno s analizama krvi, prije svega antitijelima na tireoidnu peroksidazu (anti-TPO) i TSH-om. Kod poznatog Hašimotovog tireoiditisa ultrazvuk služi i za praćenje čvorova.
Da li je ultrazvuk vrata isto što i ultrazvuk krvnih sudova vrata?
Nije. Ultrazvuk štitne žlijezde i vrata pregleda žlijezdu i limfne čvorove, a dopler krvnih sudova vrata pregleda arterije koje dovode krv u mozak i protok kroz njih. Ako vam je ljekar preporučio „ultrazvuk vrata“, pri zakazivanju recite tačan naziv pregleda iz preporuke.